Αναγνώριση στην Ελλάδα απόφασης που εκδόθηκε στο εξωτερικό

Αναγνώριση στην Ελλάδα απόφασης που εκδόθηκε στο εξωτερικό Του Χρήστου Ηλιόπουλου* Αθήνα, 10-10-2026. Δικαστική απόφαση που εκδόθηκε σε χώρα εκτός Ελλάδος, όπως απόφαση διαζυγίου στις ΗΠΑ, μπορεί να αναγνωριστεί και να ισχύσει και στην Ελλάδα. Το ελληνικό δικαστήριο εξετάζει, μεταξύ άλλων, αν οι διάδικοι, δηλαδή εκείνος που ζήτησε την έκδοση της απόφασης (ενάγων, στην ελληνική νομική γλώσσα) και η άλλη πλευρά, ο εναγόμενος, είχαν πραγματική δυνατότητα συμμετοχής στην δική, προβολής των δικών τους ισχυρισμών και υπεράσπισης και αν το δικαστήριο του εξωτερικού είχε αρμοδιότητα να εκδικάσει την υπόθεση. Για να αναγνωρισθεί ότι έχει νομική ισχύ και στην Ελλάδα μία αλλοδαπή δικαστική ή και διοικητική απόφαση πρέπει επίσης να έχει εφαρμοσθεί στα διάδικα μέρη η αρχή της ισότητας, η εμπρόθεσμη και έγκυρη επίδοση στον αντίδικο των εγγράφων του δικαστηρίου (αγωγής, αίτησης κλπ.), και να μην παραβιάζονται οι βασικές αρχές του ελληνικού αναγκαστικού δικαίου. Πρέπει επίσης η αλλοδαπή δικαστική απόφαση να είναι τελεσίδικη ή και αμετάκλητη, δηλαδή να μην μπορεί να προσβληθεί με ένδικα μέσα, είτε διότι αυτά ασκήθηκαν, είτε διότι παρήλθε η προθεσμία άσκησής τους κατά το αλλοδαπό δίκαιο. Στην υπ’ αριθ. 1862/2025 απόφασή του ο Άρειος Πάγος, δηλαδή το ανώτατο δικαστήριο της Ελλάδας, εκδίκασε υπόθεση που αφορούσε συζύγους που χώρισαν με δικαστική απόφαση στις ΗΠΑ (Delaware). Η σύζυγος με αίτησή της ζήτησε από το ελληνικό δικαστήριο (Πρωτοδικείο) να αναγνωρίσει στην Ελλάδα την αλλοδαπή (αμερικανική) δικαστική απόφαση διαζυγίου, πράγμα που και έγινε, διότι το Πρωτοδικείο έκρινε ότι η αλλοδαπή απόφαση έφερε όλα τα χαρακτηριστικά που της επέτρεπαν να ισχύσει και στην Ελλάδα. Ο σύζυγος άσκησε έφεση στην Ελλάδα κατά της απόφασης του Πρωτοδικείου, υποστηρίζοντας ότι δεν του είχε επιδοθεί εγκύρως στην Ελλάδα η αγωγή διαζυγίου που είχε ασκήσει στις ΗΠΑ η γυναίκα του, αλλά και ότι το αμερικανικό δικαστήριο δεν είχε αρμοδιότητα να εκδικάσει την υπόθεση, διότι η τελευταία κοινή κατοικία τους ήταν στην Ελλάδα και όχι στις ΗΠΑ, άρα ότι αρμόδια για το διαζύγιο ήταν τα ελληνικά δικαστήρια, στα οποία μάλιστα είχε υποβάλει και ο ίδιος την δική του αγωγή διαζυγίου. Το Εφετείο Αθηνών απέρριψε την έφεση του συζύγου, αλλά εκείνος άσκησε αναίρεση ενώπιον του Αρείου Πάγου. Το ανώτατο ελληνικό δικαστήριο σε αστικές υποθέσεις έκρινε ότι ορθώς το Πρωτοδικείο και το Εφετείο είχαν δικάσει την υπόθεση της αναγνώρισης στην Ελλάδα της αμερικανικής απόφασης διαζυγίου, διότι μεταξύ άλλων, το δικόγραφο της αίτησης διαζυγίου στις ΗΠΑ ήταν ιδιωτικό και όχι δημόσιο έγγραφο. Για τον λόγο αυτό, δεν απαιτείτο να τεθεί Apostille. Επιπλέον, έκρινε ότι ο σύζυγος δεν είχε στερηθεί τη δυνατότητα να υπερασπιστεί τον εαυτό του στην αμερικανική διαδικασία: είχε εκπροσωπηθεί από δικηγόρους, είχε προβάλει αντιρρήσεις για την αρμοδιότητα του δικαστηρίου και τον τρόπο κλήτευσής του και του είχε δοθεί η δυνατότητα να υποβάλει τις απόψεις του για την ουσία της υπόθεσης. Τέλος, ο Άρειος Πάγος έκρινε ότι ακόμα και σύμφωνα με το ελληνικό δίκαιο, για το συγκεκριμένο διαζύγιο είχε αρμοδιότητα το αμερικανικό δικαστήριο που εξέδωσε την απόφαση διαζυγίου. *Ο Χρήστος Ηλιόπουλος είναι Δικηγόρος παρ’ Αρείω Πάγω, Master of Laws. www.greekadvocate.eu bm-bioxoi@otenet.gr